Thuốc lá điện tử có thể gây nguy hại cho sức khỏe hơn tưởng tượng rất nhiều

thuốc lá điện tử xuất hiện tại các cửa tiệm trên toàn thế giới vài năm về trước, chúng được giới thiệu như là một phương pháp ứng dụng công nghệ hiện đại để tránh xa thuốc lá, thói quen gây nghiện nhưng đem lại rất nhiều hệ quả tiêu cực. Giờ là 2019, và người người, nhà nhà tìm đến thuốc lá điện tử với nhiều lợi thế: Khói không hôi, và thậm chí tin tưởng vào những lời đường mật rằng e-cig gần như không có hại cho sức khỏe như thuốc lá truyền thống, vốn chứa hàng nghìn chất độc, và rất nhiều trong số đó có khả năng gây ung thư ở con người, cả người hút lẫn người hít phải khói.



Nhưng như mình đã đề cập trong một bài viết trước, nó là một trong số 10 phát minh công nghệ tồi tệ nhất thế kỷ XXI. Nó tạo ra nhiều vấn đề hơn là giải quyết những vấn đề trước đó. Khi Juul trở thành thương hiệu thuốc lá điện tử chiếm 3/4 thị trường Mỹ, cả cộng đồng lẫn các nhà quản lý đều giật mình khi đối tượng tìm đến nó không chỉ có những người nghiện thuốc lá trưởng thành, mà còn có cả những cô cậu tuổi teen chưa bao giờ biết mùi khói thuốc.

Maciej Goniewicz, một trong những nhà khoa học nghiên cứu các tác động của thuốc lá điện tử tại Trung tâm nghiên cứu ung thư Roswell Park, Buffalo, New York đã phát hiện ra sự thật phũ phàng đó: "Có những người trẻ tuổi hơn chục năm chỉ hít không khí trong lành chưa từng biết mùi thuốc lá thì giờ lại tìm đến e-cig."



Công việc bây giờ của Goniewicz và những người đồng nghiệp là tìm ra những tác động của thuốc lá điện tử tới cơ thể và não bộ con người sau thời gian dài sử dụng. Đáng sợ là, họ đã tìm ra được rằng thuốc lá điện tử có thể nguy hiểm hơn nhiều so với tưởng tượng, nhất là với phổi và hệ tim mạch. Thậm chí cũng có một vài luồng suy nghĩ cho rằng hút thuốc lá điện tử sẽ dễ khiến con người tìm đến thuốc lá truyền thống hơn để thỏa cơn nghiện nicotine.

Những bằng chứng mà các nhà khoa học tìm được dưới đây hoàn toàn có thể biến thuốc lá điện tử trở thành thứ có nguy cơ với sức khỏe cao ngang ngửa với thuốc lá truyền thống, bất chấp việc rất nhiều chuyên gia y tế đã đồng ý rằng thuốc lá điện tử là giải pháp tốt cho sức khỏe hơn so với thuốc lá truyền thống, một trong những thói quen nguy hại nhất của con người. Tuy nhiên mình dùng dòng title "có thể" là vì thuốc lá điện tử còn tương đối mới, phải vài thập kỷ nữa mới có thể có những ca bệnh liên quan tới việc sử dụng e-cig.



Một vấn đề khác nảy sinh, trên thị trường bây giờ có cả nghìn loại máy, cả vạn loại juice từ vape đến nic salt để người tiêu dùng chọn lựa, từ có đến không có nicotine, và bản chất thành phần hóa học cũng như quy trình đốt juice cũng khiến các chất đi vào cơ thể người cũng khác nhau. Chính vì lẽ đó, các nhà khoa học cũng mới chỉ đưa ra những lo ngại có cơ sở mà thôi:

Nicotine ảnh hưởng tới hệ tim mạch

Khi xài thuốc lá điện tử, anh em sẽ đốt juice, những chất lỏng chứa hương liệu, propylene glycol, vegetable glycerin và những hóa chất khác, mà quan trọng nhất chính là nicotine. Trong những loại juice nic salt, hàm lượng nicotine có thể lên tới 50mg/1ml, nghĩa là bằng 5 điếu thuốc lá loại nặng.



Neal Benowitz, giáo sư ngành dược tại đại học California cho rằng nicotine trong thuốc lá điện tử có tác động tới cơ thể y hệt như thuốc lá truyền thống. Nó sẽ làm tăng lượng adrenaline trong cơ thể, làm tăng nhịp tim và huyết áp, cũng như khiến mạch máu co hẹp lại. Điều này có nghĩa là, hoàn toàn có khả năng thuốc lá điện tử sẽ gây ra tăng huyết áp và rối loạn nhịp tim nếu sử dụng trong thời gian dài. Những người có tiền sử bệnh tim mạch dưới tác động của e-cig cũng sẽ tăng nguy cơ mắc các chứng bệnh liên quan hơn.

Hạt li ti tạo ra khi hút e-cig cũng có tác hại tương tự

Ngay cả khi juice vape không có nicotine, chúng vẫn có thể gây ra những tác hại tới hệ tim mạch. Hệ thống đốt juice trong thuốc lá điện tử có thể tạo ra những hạt nhỏ li ti, đôi khi có cả kim loại và có thể bám vào phổi hoặc tệ hơn là đi vào đường máu. Những hạt siêu nhỏ này không khác gì bụi mịn PM 2.5 đang khiến anh em lo ngại hàng ngày khi chất lượng không khí tại các thành phố lớn tại Việt Nam đang có chỉ số ô nhiễm tương đối cao.



Vẫn chưa có bất kỳ cuộc nghiên cứu nào đưa ra được mối liên hệ giữa thuốc lá điện tử và nguy cơ ảnh hưởng sức khỏe của những hạt siêu nhỏ mà e-cig hoặc vape tạo ra. Nhưng trước đây những cuộc nghiên cứu với thuốc lá truyền thống, vốn cũng tạo ra những hạt như thế này đã chứng minh được nguy cơ của chúng, rằng có thể gây ra đau tim, tăng huyết áp và bệnh tim mạch.

Thông thường khi có những dị vật đi vào khí quản, cơ thể sẽ có cơ chế phòng vệ tự nhiên là ho để tống những dị vật đó ra khỏi đường thở. Nhưng khi những hạt bụi hơi nước hoặc vật chất quá nhỏ và mịn, cỡ PM 2.5 đi vào cơ thể, gần như không có cách nào để tống chúng ra ngoài cả, và chúng sẽ đi sâu hơn vào hệ hô hấp cũng như tim mạch.

Khói thuốc lá điện tử gây kích thích phổi

Khói thuốc lá đi vào phổi, gây tổn hại tới những tế bào, kích thích phổi và khiến những hóa chất gây ung thư dễ xâm nhập hơn. Thuốc lá điện tử có cơ chế khác, đó là đốt juice tạo ra hơi nước đưa nicotine và các hóa chất khác vào cơ thể người, nhưng điều đó không khiến cho hơi nước này bớt nguy hại. Thực tế thì một cuộc nghiên cứu với 28 nghìn người có và không hút thuốc lá điện tử tham gia đã cho thấy hơi nước của vape cũng tạo ra kích thích phổi.



Một trong những triệu chứng của kích thích phổi chính là cảm giác thở khò khè. Đây là một triệu chứng rất đáng lo ngại với các chuyên gia y tế, khi nó có thể là triệu chứng ban đầu của hen, suy tim và cả ung thư phổi nữa. Đặc biệt, những người từng hút thuốc lá và chuyển sang e-cig có nguy cơ thở khò khè cao hơn hẳn những người đã bỏ hoàn toàn thuốc lá.

Thuốc lá điện tử giúp cai thuốc, hay khiến con người nghiện nicotine?

Nó là một vấn đề mang tính hai chiều. Đúng là có những người bỏ được thuốc lá nhờ chuyển sang vape hoặc pod mod, nhưng cũng có những người trẻ, vì thuốc lá điện tử mùi thơm hoa quả mới lạ nên dùng thử và dần dà bị nghiện nicotine. Một cuộc nghiên cứu được công bố trên tờ New England Journal of Medicine đã cho thấy tỉ lệ những người cai được thuốc lá nhờ chuyển sang e-cig cao gấp đôi so với những người tìm các biện pháp khác để cải thiện việc thèm muốn nicotine như miếng dán, kẹo cao su hay nước súc miệng cai thuốc…



Nhưng mặt khác, giới trẻ vốn ham của lạ, cũng tìm đến e-cig, và vô tình tìm đến luôn cả thuốc lá truyền thống khi trở nên nghiện nicotine. Cũng không trách được các em khi có những thói quen xấu lại thành trend trong giới trẻ, và những chiếc máy màu mè, thổi ra khói không hôi rình như thuốc lá bỗng trở thành lựa chọn để chứng minh sự "cool" của bản thân trước các bạn cùng lứa. 10 cuộc nghiên cứu độc lập mà Học viện Khoa học, Kỹ thuật và Dược phẩm Mỹ xem xét kết quả đã chỉ ra điều này. Rõ ràng thuốc lá điện tử là một con dao hai lưỡi, khi vừa có thể giúp những người nghiện thuốc lâu năm, nhưng lại vô tình giới thiệu tới giới trẻ một thói quen không tốt một chút nào.

Theo Vox​