[Giới thiệu sách] The Wizard of Lies - Bernard Madoff - Tay lừa đảo siêu nhất thế giới

Câu chuyện đâu đơn giản như thế.

Cuốn The Wizard of Lies lần kể về cuộc đời của Bernie Madoff - Một người lừa đảo tận 65 tỉ đô la Mỹ (tương đương 1,483,706,160,000,000 VND - anh em nào đọc được số này thì comment giúp mình nhé, mình chịu thua)

Cuốn này cũng đã được dựng thành phim cùng tên do Robert De Niro thủ vai chính, mình đã xem phim và đọc sách luôn, nên nói ngay là nếu anh em nào đã xem phim và muốn đọc sách thì vẫn rất nên nhé, vì phim chỉ 2 giờ đồng hồ không kể được hết các ngóc ngách câu chuyện, mặc dù mạch phim và mạch sách gần gần giống nhau.

Câu hỏi là làm sao một người có thể lừa đảo số tiền lên đến hàng triệu tỉ đồng trót lọt thành công trong hơn 20 năm? Để giải đáp câu hỏi này thì rất dài, mà hay nhất là bạn đọc sách sẽ hiểu được thôi, mình xin tóm sơ một vài ý chính để các bạn nắm sơ sách sẽ nói gì.

Cách thức Bernie lừa đảo không mới, nó gọi là Ponzi Scheme - lấy theo tên Charles Ponzi, người đầu tiên thực hiện lừa đảo kiểu này trên đất Mỹ.

Ponzi Scheme rất đơn giản, bạn kêu gọi đầu tư, hoặc bảo là bạn muốn vay tiền người ta làm ăn và sẽ trả lãi khủng, người người sẽ dồn tiền vào cho bạn, hằng tháng bạn sẽ lấy tiền của người sau chia lãi cho người trước, cứ thế cứ thế cho đến lúc chia không nổi thì bùm, vỡ nợ.

Nói là Ponzi Scheme đơn giản, nhưng thực ra nó có đơn giản không? Làm sao bạn tin tưởng một người đến mức giao tiền - rất nhiều tiền cho họ? Tất nhiên là bạn tin người ta nếu người đó thân tin với bạn, là bà con thân thuộc, là những người làm ăn chung thấy bạn có vẻ ngoài quá hào nhoáng, quá thành công, thấy bạn là người có địa vị xã hội, có nhà to xe lớn "ai mà ngờ người như ông ấy lại là kẻ lừa đảo"

Thế vỏ bọc của Bernie Madoff thế nào mà lừa được nhiều tiền như vậy? Có thể nói Bernie có vỏ bọc quá sức hoàn hảo, bạn xem "sơ yếu lý lịch" nhé
- Là cựu chủ tịch sàn chứng khoáng NASDAQ
- Là người cùng với em trai mình góp phần xây dựng hệ thống máy tính, giúp biến Wall Street chuyển đổi từ việc trade chứng khoán bằng tay sang bằng máy tính
- Là một nhà từ thiện, đóng góp hàng triệu đô vào nhiều quỹ từ thiện (mọi người giờ thì đã biết tiền từ đâu mà đóng góp rồi chứ)
- Là một nhà đầu tư chứng khoán thành công, trong suốt 20 năm, mọi người đầu tư ở quỹ Bernard L. Madoff Investment Securities đều thu được lời, trong khi đầu tư chỗ khác thì có lời có lỗ (mọi người cũng biết vì sao mà lời rồi chứ)

Một trong những người điều tra vụ Madoff có nói "người ta bị lừa là vì trí tưởng tượng của nạn nhân không bao giờ vượt được trí tưởng tượng của tội phạm, nạn nhân thường nghĩ là "tôi sẽ chẳng sao đâu, ai mà lừa được tôi" còn tội phạm thì đã đi xa hơn rất nhiều, đã xây dựng biết bao cái bẫy để lấy tiền của họ"

Danh sách những kẻ bị Madoff lừa kéo dài hàng trăm trang, bao gồm các cái tên rất nổi tiếng như HSBC, Royal Bank of Scotland, UniCredit, Korea Life Insurance Co., Royal Bank of Canada, Mitsubishi UFJ Financial Group, Swiss Reinsurance Co. ( danh sách rất dài tham khảo tại đây)

Nhiều tổ chức tín dụng lớn khi hay tin vụ Madoff vỡ lỡ đã vui mừng vì họ đâu có đầu tư vào Madoff, nhưng họ đâu ngờ là họ đầu tư vào chỗ A, Chỗ A đầu tư vào chỗ B, và C và D, và tất cả chỗ B, C D đều gom tiền vào đưa cho Madoff - Chính vì vậy mà danh sách nạn nhân kéo dài từ Á sang Âu, từ Tây sang Mỹ, có người chưa bao giờ nghe đến cái tên Bernie Madoff cũng bị Madoff lừa.

Trước khi viết giới thiệu sách này mình muốn nói nhiều điều thú vị lắm, nhưng xin dành lại cho các bạn khám phá trong sách nhé, vì sách rất hay và bổ ích.

- Các bạn sẽ hiểu về khái niệm đầu tư mạo hiểm là gì - hedge fund
- Các bạn sẽ hiểu về việc phân bổ đầu tư - diversify
- Các bạn sẽ hiểu về short sell và rất nhiều khái niệm hay về đầu tư chứng khoán
- Các bạn sẽ hiểu về việc nhận định một nơi có đáng đầu tư không, xem xét đánh giá rủi ro khi đầu tư.
- Các bạn sẽ đọc được bằng chứng sống về những triệu phú đô la Mỹ, đi lại chỉ bay first class hoặc máy bay riêng, tiền dư đầu tư là trăm triệu đô, mỗi năm rút 10% lời ra tiêu xài và đầu tư tiếp.

Người viết sách là Diana B. Henriques nói rằng "khi tiếp xúc với Bernie, tôi chẳng thấy sự ăn năn hay hối hận gì từ con người này, hắn vẫn dửng dưng, với hắn thì việc làm tan biến tài sản của hàng chục nghìn gia đình trên khắp thế giới chẳng liên quan gì đến hắn, con hắn chết hắn cũng chẳng khóc, hắn cho rằng hắn không lừa đảo mà chỉ tạo cơ hội cho mọi người kiếm tiền mà thôi"

Bernie Madoff bị bắt năm 2009 và bị phạt tù 150 năm vì tội lừa đảo, sẽ ra tù ngày 14 tháng 11 2139 (nếu còn sống)

Con trai cả là Mark Madoff sinh năm 1964 tự tử năm 2010 vì không chịu được áp lực - Mark không bị kết tội gì liên quan đến Bernie, nhưng chẳng ai tin là Mark không biết gì đến công việc của bố mình (tìm hiểu thêm trong sách nhé)

Con trai thứ Andrew Madoff sinh năm 1966 chết năm 2014 vì ung thư

Gia đình bên vợ của các con trai ông nói "chúng tôi tha thứ cho rất nhiều người, nhưng sẽ không bao giờ tha thứ cho Bernie

Em trai Peter Madoff bị phạt tù 10 năm