Cafe pha phin Việt Nam và cafe espresso pha máy, cái nào đậm hơn?

Caffeine trong cafe là thứ giúp chúng ta tỉnh ngủ, duy trì sự tập trung. Hàm lượng caffeine càng cao, cafe đó càng "đậm đặc" và càng có nhiều tác dụng. Vậy thì đâu là phương pháp pha chế cafe có nhiều caffeine nhất, và liệu cafe phin truyền thống Việt Nam có thật sự đậm như ép bằng máy espresso hay không? Mình đã từng nghe rất nhiều người bạn tuyên truyền về việc cafe pha máy dùng áp suất cao thì chắc chắn phải chiết suất ra nhiều hơn so với những cái phễu nhỏ nước lỏng tỏng rồi, và đây là câu trả lời cho việc đó.

Trước hết, chúng ta phải thống nhất với nhau một số nguyên tắc:

1. Chúng ta không bàn đến câu chuyện rang tẩm hay bổ sung thêm các phụ gia mà một số công ty rang cafe Việt Nam hay làm, nó không thuộc phạm vi của bài viết này. Dù mình ghét điều đó nhưng rõ ràng nó thuộc về gu của từng người.
2. Chúng ta phải đồng ý với nhau, về mặt khoa học thì cafe nào có nhiều caffeine thì nó sẽ đậm đặc hơn và có tác dụng hơn
3. Để đảm bảo sự công bằng của việc đo hàm lượng cafeine, bạn phải khoá tiêu chuẩn đầu vào. Lấy ví dụ, báo cáo của James Hoffmann khoá tiêu chuẩn đầu vào, cùng là hạt arabica, cùng rang light/medium/dark trong một mẻ test, cùng là 18g hạt cafe dùng cho tất cả các kiểu pha chế (pha french press, pha pour over, pha espresso…) thì tổng lượng caffeine ở ly thành phẩm, bất kể thể tích cuối cùng là bao nhiêu?
4. Ngoài ra, ngừoi ta cũng có thể đo hàm lượng caffein ở cùng một thể tích thành phẩm. Ví dụ, cùng là 100ml thành phẩm thì có xxx mg caffeine khi pha máy espresso, yyy miligram khi pha bằng pour over… Nhưng cách này mình thấy không hợp lý lắm, vì 1 ly double shot espresso chỉ có 36ml mà thôi (18g thành phẩm theo tỉ lệ 1:2), trong khi Cold brew vào khoảng 240-300ml. Rõ ràng 1 lần chúng ta sẽ uống hết 1 bình cold brew 240ml nhưng không ai uống 6,66 ly double shot espresso. Phần 4 này mình sẽ nói rõ hơn phía dưới.

Làm sao người ta đo được mức độ caffeine?
Về nguyên tắc, nó cũng giống như khi chúng ta test covid hay sử dụng que thử thai thôi. Sẽ có những thiết bị đo lượng caffeine, sử dụng các thanh lấy mẫu dùng một lần. Bạn nhúng nó vào cafe hoặc nhỏ vài giọt cafe lên rồi đưa vào máy test, nó sẽ phân tích và trả cho chúng ta kết quả sau khoảng 3 phút. Theo ngôn ngữ khoa học, thì chúng ta xác định caffeine bằng cách sửu dụng phương pháp đo quang phổ, đo sóng bức xạ điện từ của các nguyên/phân tử.

Có nhiều loại máy test khác nhau, từ loại dùng trong phòng thí nghiệm cho đến loại di động Lighttells CA-700 hơn 2500$ mà James Hoffmann dùng để thử trong video hơn 1 triệu view của anh ấy.

Quảng cáo

Về James Hoffmann, anh này là tác giả cuốn The World Atlas of Coffee, đoạt giải nhất Barista championship 2007 nên cũng có uy tín trong ngành công nghiệp cafe. Ngoài ra, chúng ta còn có 1 báo cáo khoa học từ đại học Rio de Janeiro rất xứng đáng để tham khảo.

Kết quả của James Hoffmann:

Thử nghiệm của Hoffmann cho thấy cùng 18g cafe khi pha với máy espresso sẽ mang lại một ly có thể tích 36ml, với tổng hàm lượng caffeine là 110mg, trong khi với cold brew là một ly 300ml với tổng caffeine là 170mg.

Điều này đồng nghĩa với chúng ta có thể ước chừng 100ml espresso có khoảng 306mg caffeine, trong khi 100ml cold brew chỉ có 56mg mà thôi. Vậy có sai không khi nói cafe pha máy espresso đậm đặc hơn cafe pha bằng cách rót nước cold brew hay French press, các phương pháp pha tay?

Đúng, nếu bạn đo trên cùng một thể tích thành phẩm, nhưng sai nếu xét đến yếu tố uống thực tế. Uống 1 ly cold brew 300ml sẽ mang lại cho bạn lượng cafe gấp 1,5 lần 1 ly espresso double shot 36ml.

Báo cáo của phòng thí nghiệm đại học Rio de Janeiro, Brazil:
Tương tự thử nghiệm của James Hoffmann, nghiên cứu chi tiết hơn từ đại học Rio de Janeiro cho biết lượng caffeine đo được trong 100ml thành phẩm cuối cùng bằng các phương thức, trong đó espresso là cao nhất với 253,4mg, french press là 99mg, cold brew là 85mg. Cần lưu ý là các phương thức đo của cả hai mang lại những kết quả khác nhau là vì hạt cafe đầu vào của họ là khác nhau. Tỉ lệ giữa espresso trên cold brew của Hoffmann (360mg/56mg) so với Rio (254/85mg) cũng khác, một phần là do định nghĩa khác nhau về dung tích thành phẩm cuối cùng. Bên thì quy định espresso double shot là 36ml, trong khi phía đại học dùng single shot espresso với 30ml.

Dựa vào bảng trên, mình Việt hoá lại 1 bản phân loại mức độ caffeine dựa trên thể tích chúng ta uống thực tế cho các bạn tham khảo:

Quảng cáo

Các yếu tố khác ảnh hưởng đến hàm lượng cafe chiết xuất ra ở ly thành phẩm, và tại sao ly cafe pha phin có thể đậm hơn so với pha máy:
Như các bạn có thể thấy, ngoài phương pháp pha thì bản thân hạt cafe là cực kỳ quan trọng trong việc đo đạc lượng caffeine của một ly cafe. Cùng phương pháp, cùng công thức pha, cùng một loại hạt arabica, nhưng nếu khi rang ngừoi ta rang light thì lượng caffeine lấy ra có thể chỉ bằng ⅔ so với rang dark thôi. Các bạn quan tâm đến yếu tố này có thể tham khảo thêm ở đây. Gọi cái này là factor 1

Hạt cafe và giống cafe cũng ảnh hưởng rất nhiều đến hàm lượng caffeine, cafe pha phin ở Việt Nam thường dùng robusta, và việc hàm lượng caffeine của robusta cao gấp đôi arabica hay dùng để pha máy là điều chúng ta không cần bàn cãi. Ai cãi đọc xong report này rồi chúng ta nói chuyện tiếp. Gọi cái này là factor 2

Thông thường, theo công thức tiêu chuẩn, cafe phin của chúng ta thường sử dụng 20-25g cafe, và thành phẩm mang lại là 80-100ml. Trên thực tế, phương pháp pha cafe phin của Việt Nam được nhiều người đánh giá là lấy cảm hứng từ phương pháp pha French Press của Pháp.

Okie, để trả lời một cách khoa học là 1 ly cafe 80ml pha phin của chúng ta có đậm đặc hơn 1 ly espresso 30ml pha máy hay không, chúng ta phải dùng máy để đo hàm lượng caffein trong đó. Nhưng mình không có máy, nên chỉ có thể ước chừng bằng các con toán đơn giản.

Lấy espresso single shot 30ml từ báo cáo của đại học Rio để tham khảo, vì nó cũng là size mà rất nhiều quán cafe Việt Nam bán. Lượng caffeine của nó là 76mg cho 1 lần uống.

Quảng cáo

Với cafe phin, chúng ta sẽ tính toán dựa trên French Press, cách gần tương đồng thì 120ml sẽ có khoảng 118,8mg caffeine. Suy ra nếu 80ml pha phin sẽ có 118,8/1,5 = 79,2mg caffein trong 1 lần uống, cùng là pha với arabica, cùng rang như nhau.

Rồi, quay lại thực tế, nên nhớ ở Việt Nam cafe pha phin thường rang dark, rất dark, thậm chí là đến mức cháy vì gu "đậm, đắng" (mình không nói đến thêm phụ gia hay rang bơ, đang nói cafe nguyên chất, anh em đừng chửi lạc đề tội nghiệp bài này). Theo factor 1 về mức độ rang, rang dark sẽ mang lại lượng caffeine gấp 1,5 lần so với rang Light vốn hay dùng để rang espresso hoặc medium. Mình cứ cho nó mang lại 1,2 lần thôi so với medium, vậy chúng ta có 79,2*1,2 = 95mg caffeine trong một ly pha phin tiêu chuẩn.

Tiếp đến, factor 2, hạt ở Việt Nam là robusta, hàm lượng cao gấp đôi, cứ coi như cùng phương phát pha máy/pha phin thì lượng caffeine ra chỉ cao gấp rữoi thôi, chúng ta sẽ có 95*1,5 = 142mg caffeine trong một ly pha phin tiêu chuẩn, cao gần gấp đôi so với 76mg của 1 ly espresso single shot hoặc gấp rưỡi 110g của ly double shot của James Hoffmann.

Kết luận:
Bài viết này mang tính ước lượng, nó không phải là một báo cáo khoa học nhưng nó dựa trên những logic tiêu chuẩn. Mình chỉ muốn làm nó để chia sẻ với các bàn về hàm lượng caffeine cũng như giảm bớt những hiểu lầm về robusta cũng như cafe pha phin truyền thống của Việt Nam.

Cũng như các bạn, mình ghét cafe tẩm, vẫn thích nghịch cafe robusta và đặc biệt là xu hướng pha espresso sử dụng hạt fine ro đang rộ lên trong thời gian gần đây. Bản thân mình 1 ngày uống 3-4 ly double shot arabica là bình thường, nhưng cũng đã từng bị gục ngã trước 3 ly double shot robusta rang tử tế, không phải rang tẩm.

Mình cũng muốn chia sẻ về vị của các phương pháp rang Light, medium hay dark, và mình cũng ngày càng không ưa Starbucks vì họ hay xài Italian roast quá dark làm mất hết vị của cafe. Nhưng đó là 1 câu chuyện khác.

Bạn nào có máy đo hàm lượng caffeine cho mình mượn nha, chúng ta cùng nghịch, vui lắm.

CHUYÊN MỤC NGHỆ THUẬT LÀM GIÀU BỀN VỮNG

Nhấn vào đây để bắt đầu học

Khóa học Machine Learning cơ bản- Khoa học dữ liệu - AI

Nhấn vào đây để bắt đầu khóa học

==***==

Khoá học Quản trị Chiến lược Dành cho Lãnh đạo Doanh nghiệp

Nhấn vào đây để bắt đầu khóa học

==***==

Nơi hội tụ Tinh Hoa Tri Thức - Khơi nguồn Sáng tạo

Để tham gia khóa học công nghệ truy cập link: http://thuvien.hocviendaotao.com

Mọi hỗ trợ về công nghệ email: dinhanhtuan68@gmail.com

--- 

Khóa học Hacker và Marketing từ A-Z trên ZALO!

Nhấn vào đây để bắt đầu khóa học

Khóa học Hacker và Marketing từ A-Z trên Facebook!

Nhấn vào đây để bắt đầu khóa học

Khóa đào tạo Power BI phân tích báo cáo để bán hàng thành công

Nhấn vào đây để bắt đầu khóa học

Bảo mật và tấn công Website - Hacker mũ trắng

Nhấn vào đây để bắt đầu khóa học ​

KHÓA HỌC LẬP TRÌNH PYTHON TỪ CƠ BẢN ĐẾN CHUYÊN NGHIỆP

Nhấn vào đây để bắt đầu khóa học

Nhấn vào đây để bắt đầu khóa học

Khóa học Lập trình Visual Foxpro 9 - Dành cho nhà quản lý và kế toán

Nhấn vào đây để bắt đầu khóa học

Khóa học hướng dẫn về Moodle chuyên nghiệp và hay

Xây dựng hệ thống đào tạo trực tuyến chuyên nghiệp tốt nhất hiện nay.

Nhấn vào đây để bắt đầu khóa học

KHÓA EXCEL CHUYÊN NGHIỆP

Nhấn vào đây để bắt đầu khóa học

Khóa học AutoIt dành cho dân IT và Marketing chuyên nghiệp

Nhấn vào đây để bắt đầu khóa học

Khoá học Word từ cơ bản tới nâng cao, học nhanh, hiểu sâu

Nhấn vào đây để bắt đầu khóa học

Khóa học hướng dẫn sử dụng Powerpoint từ đơn giản đến phức tạp HIỆU QUẢ

Nhấn vào đây để bắt đầu khóa học

Khóa học Thiết kế, quản lý dữ liệu dự án chuyên nghiệp cho doanh nghiệp bằng Bizagi

Khóa học Phân tích dữ liệu sử dụng Power Query trong Excel

Nhấn vào đây để bắt đầu khóa học

Khóa học Lập trình WEB bằng PHP từ cơ bản đến nâng cao

Nhấn vào đây để bắt đầu khóa học

Khóa học Phân tích dữ liệu sử dụng TableAU - Chìa khóa thành công!

Nhấn vào đây để bắt đầu khóa học

Khóa học Phân tích dữ liệu sử dụng SPSS - Chìa khóa thành công!

Nhấn vào đây để bắt đầu khóa học

Khóa học "Thiết kế bài giảng điện tử", Video, hoạt hình 

kiếm tiền Youtube bằng phần mềm Camtasia Studio

Nhấn vào đây để bắt đầu khóa học

Khóa học HƯỚNG DẪN THIẾT KẾ VIDEO CLIP CHO DÂN MARKETING CHUYÊN NGHIỆP

​​​​​

HƯỚNG DẪN THIẾT KẾ QUẢNG CÁO VÀ ĐỒ HỌA CHUYÊN NGHIỆP VỚI CANVA

Hãy tham gia khóa học để trở thành người chuyên nghiệp. Tuyệt HAY!😲👍

 KHÓA HỌC VIDEO- XÂY DỰNG PHẦN MỀM QUẢN LÝ BẰNG MICROSOFT ACCESS

GOOGLE SPREADSHEETS phê không tưởng

Khóa hoc lập trình bằng Python tại đây

Hãy tham gia khóa học để biết mọi thứ

Để tham gia tất cả các bài học, Bạn nhấn vào đây 

Khóa học lập trình cho bé MSWLogo

Nhấn vào đây để bắt đầu học

Khóa học Ba, Mẹ và Bé - Cùng bé lập trình  TUYỆT VỜI

Khóa học sử dụng Adobe Presenter-Tạo bài giảng điện tử

Khóa học vẽ tạo giao diện demo cho website

Để thành thạo Wordpress bạn hãy tham gia khóa học 

Tham gia khóa học tại đây

Khóa học sử dụng Edmodo để dạy và học hiện đại để thành công

Nhấn vào đây để bắt đầu khóa học

==***==

Bảo hiểm nhân thọ - Bảo vệ người trụ cột

Cập nhật công nghệ từ Youtube tại link: congnghe.hocviendaotao.com
Tham gia nhóm Facebook
Để tham gia khóa học công nghệ truy cập link: http://thuvien.hocviendaotao.com
Mọi hỗ trợ về công nghệ email: dinhanhtuan68@gmail.com

Nguồn: Tinh Tế

Share !