Nếu anh em từng làm thí nghiệm hoá học và mạo hiểm nếm thử một số muối, thì có thể nhận ra một số muối chì như chì nitrat sẽ có vị hơi ngọt. Dù ngày nay chúng ta hiểu rõ muối chì rất độc hại nhưng hai ngàn năm trước chúng lại được người La Mã ưa chuộng. Theo một số nghiên cứu, họ đã đun sôi rượu trong nồi bằng chì để tạo độ ngọt và khiến rượu đậm vị hơn, ngoài ra họ còn làm trái cây ngâm và chế biến đồ ăn trong các chảo tráng chì. Thậm chí sự ô nhiễm chì còn được phản ánh trong môi trường tự nhiên mà điển hình nhất là biển Địa Trung Hải.
Vùng biển này không chỉ là tuyến giao thương, chinh phạt hay nghỉ dưỡng mà còn là bãi thải khổng lồ hứng tất cả những gì Đế chế xả ra. Các nhà khoa học từ Đại học Heidelberg, Hohenheim (Đức) và Viện nghiên cứu địa chất biển Hy Lạp đã làm nghiên cứu và nhận thấy hoạt động khai mỏ và luyện kim của người La Mã đã đổ một lượng lớn chì ra biển từ lâu trước thời kỳ công nghiệp. Họ cho biết các dấu vết của chì dưới biển lẫn ven bờ đã xuất hiện khoảng năm 150 TCN - khi vương quốc Macedonia ở Hy Lạp bị đánh bại. Như vậy người La Mã đã bắt đầu khai mỏ và luyện kim từ 2150 năm trước.
Tại khu vực biển Aegea, các hoạt động này đã làm tình trạng ô nhiễm chì lan rộng từ sông ngòi ra tới biển và sau hàng ngàn năm chúng lắng dần xuống đáy biển. Lý do chính cho việc này là đúc tiền xu. Loại tiền này là nền tảng của hệ thống tài chính La Mã và ai ai cũng muốn nguồn cung vàng bạc ổn định cho nên cần phải khai thác và tinh chế liên tục.
Nhưng tại sao cần bạc và vàng mà lại dính dáng tới chì? Đó là bởi bạc hay vàng hiếm khi tồn tại ở dạng nguyên chất mà lại hay nằm lẫn trong các quặng chứa chì, nên là để tách bạc ra thì người La Mã nung quặng đó lên trong lò ở nhiệt độ cao gần 1000°C. Chì sẽ bị oxy hoá thành chì oxit và chất này được một bề mặt xốp làm từ xương, tro hoặc đất sét) hấp thụ, cuối cùng trên bề mặt xốp ấy chỉ còn lại bạc và họ sẽ thu gom nó. Vấn đề là việc này khiến bụi chì phát tán rất nhiều trong không khí, rồi chúng lại bay xa hàng trăm cây số vào đất, nước mà đến nay vẫn nằm trong lớp trầm tích của Địa Trung Hải.
Vùng biển này không chỉ là tuyến giao thương, chinh phạt hay nghỉ dưỡng mà còn là bãi thải khổng lồ hứng tất cả những gì Đế chế xả ra. Các nhà khoa học từ Đại học Heidelberg, Hohenheim (Đức) và Viện nghiên cứu địa chất biển Hy Lạp đã làm nghiên cứu và nhận thấy hoạt động khai mỏ và luyện kim của người La Mã đã đổ một lượng lớn chì ra biển từ lâu trước thời kỳ công nghiệp. Họ cho biết các dấu vết của chì dưới biển lẫn ven bờ đã xuất hiện khoảng năm 150 TCN - khi vương quốc Macedonia ở Hy Lạp bị đánh bại. Như vậy người La Mã đã bắt đầu khai mỏ và luyện kim từ 2150 năm trước.
Tại khu vực biển Aegea, các hoạt động này đã làm tình trạng ô nhiễm chì lan rộng từ sông ngòi ra tới biển và sau hàng ngàn năm chúng lắng dần xuống đáy biển. Lý do chính cho việc này là đúc tiền xu. Loại tiền này là nền tảng của hệ thống tài chính La Mã và ai ai cũng muốn nguồn cung vàng bạc ổn định cho nên cần phải khai thác và tinh chế liên tục.
Nhưng tại sao cần bạc và vàng mà lại dính dáng tới chì? Đó là bởi bạc hay vàng hiếm khi tồn tại ở dạng nguyên chất mà lại hay nằm lẫn trong các quặng chứa chì, nên là để tách bạc ra thì người La Mã nung quặng đó lên trong lò ở nhiệt độ cao gần 1000°C. Chì sẽ bị oxy hoá thành chì oxit và chất này được một bề mặt xốp làm từ xương, tro hoặc đất sét) hấp thụ, cuối cùng trên bề mặt xốp ấy chỉ còn lại bạc và họ sẽ thu gom nó. Vấn đề là việc này khiến bụi chì phát tán rất nhiều trong không khí, rồi chúng lại bay xa hàng trăm cây số vào đất, nước mà đến nay vẫn nằm trong lớp trầm tích của Địa Trung Hải.
Khi đế chế càng mở rộng thì nhu cầu tiền xu càng lớn: quân lính và cơ cấu chính quyền ở các tỉnh đều cần trả lương. Ngoài ra mỗi lần cải cách tiền tệ và phát hành các loại đồng xu mới cũng đều kéo theo sự bùng phát hoạt động luyện kim. Giới thượng lưu thì có nhu cầu xài nhiều trang sức, vật dụng trang trí nhà cửa và các dụng cụ nấu nướng. Những sự kiện công cộng và thờ phụng cũng cần vàng và bạc. Tất cả đã khiến các mỏ quặng phải hoạt động không ngừng.
Phế tích một mỏ quặng La Mã ven biển Aegea
Dù sự giàu có tập trung ở Roma, nhưng vùng biển Aegea mới là nơi cung ứng kim loại quý chủ chốt. Trong đó các mỏ quặng tập trung ở vùng Attica (khu vực quanh Athens), dãy núi Pangaion và đảo Thasos ở miền bắc Hy Lạp. Tại những nơi này người ta đã khai quật được tàn tích của các khu mỏ từng cung cấp vàng bạc cho địa phương lẫn đế chế. Đặc biệt họ còn đốn rừng để có gỗ và than cho các lò nung khiến tình trạng xói mòn gia tăng.
Có hai con đường gây ô nhiễm chính: một là các hạt bụi chì trong không khí sẽ bay xa sau đó lắng xuống đất và nước, hai là chì sẽ đổ thẳng ra sông suối mà nhiều nhất là ở các khu vực có đồi trọc. Cuối cùng mọi thứ đều đổ ra biển, vượt ra khỏi vùng biển Hy Lạp và lan tỏa khắp đế quốc. Theo đo lường của các nhà nghiên cứu, ở vùng biển Aegea hàm lượng chì đã giữ nguyên trong suốt thiên niên kỷ đầu tiên rồi mới giảm dần đi.
Cốc bạc La Mã
Nồng độ chì lên đến đỉnh điểm vào các thời kỳ hòa bình có nền kinh tế phát đạt, đồng thời suy giảm khi có biến loạn. Điều này tạo ra một nghịch lý thú vị: con người sẽ ít bị ngộ độc hơn khi xã hội bất ổn, vì lúc đó nhu cầu hưởng thụ, giao thương, lễ lạc sẽ giảm kéo theo hoạt động khai mỏ bớt đi. Cho nên có lẽ sau cuộc xâm chiếm La Mã của các man tộc thì biển Địa Trung Hải đã tạm "sạch đẹp" một thời gian trước khi thời đại công nghiệp bắt đầu.
Theo RETimes, Wiki, PNAS.
Quảng cáo
Khóa học Machine Learning cơ bản- Khoa học dữ liệu - AI 
==***==
Khoá học Quản trị Chiến lược Dành cho Lãnh đạo Doanh nghiệp
==***==
Nơi hội tụ Tinh Hoa Tri Thức - Khơi nguồn Sáng tạo
Để tham gia khóa học công nghệ truy cập link: http://thuvien.hocviendaotao.com
Mọi hỗ trợ về công nghệ email: dinhanhtuan68@gmail.com
---
Khóa học Hacker và Marketing từ A-Z trên ZALO!
Khóa học Hacker và Marketing từ A-Z trên Facebook!
Bảo mật và tấn công Website - Hacker mũ trắng
KHÓA HỌC LẬP TRÌNH PYTHON TỪ CƠ BẢN ĐẾN CHUYÊN NGHIỆP 
Khóa học Lập trình Visual Foxpro 9 - Dành cho nhà quản lý và kế toán 
Khóa học hướng dẫn về Moodle chuyên nghiệp và hay Xây dựng hệ thống đào tạo trực tuyến chuyên nghiệp tốt nhất hiện nay. 
Khóa học AutoIt dành cho dân IT và Marketing chuyên nghiệp 
Khoá học Word từ cơ bản tới nâng cao, học nhanh, hiểu sâu 
Khóa học hướng dẫn sử dụng Powerpoint từ đơn giản đến phức tạp HIỆU QUẢ 
Khóa học Thiết kế, quản lý dữ liệu dự án chuyên nghiệp cho doanh nghiệp bằng Bizagi 
Khóa học Phân tích dữ liệu sử dụng Power Query trong Excel 
Khóa học Lập trình WEB bằng PHP từ cơ bản đến nâng cao 
Khóa học Phân tích dữ liệu sử dụng SPSS - Chìa khóa thành công!
Khóa học "Thiết kế bài giảng điện tử", Video, hoạt hình kiếm tiền Youtube bằng phần mềm Camtasia Studio 
Khóa học HƯỚNG DẪN THIẾT KẾ VIDEO CLIP CHO DÂN MARKETING CHUYÊN NGHIỆP 
HƯỚNG DẪN THIẾT KẾ QUẢNG CÁO VÀ ĐỒ HỌA CHUYÊN NGHIỆP VỚI CANVA Hãy tham gia khóa học để trở thành người chuyên nghiệp. Tuyệt HAY!😲👍 
GOOGLE SPREADSHEETS phê không tưởng 
Hãy tham gia khóa học để biết mọi thứ
Khóa học Ba, Mẹ và Bé - Cùng bé lập trình TUYỆT VỜI
Khóa học sử dụng Adobe Presenter-Tạo bài giảng điện tử 
Để thành thạo Wordpress bạn hãy tham gia khóa học 
Khóa học sử dụng Edmodo để dạy và học hiện đại để thành công 
==***== Bảo hiểm nhân thọ - Bảo vệ người trụ cột 
Cập nhật công nghệ từ Youtube tại link: congnghe.hocviendaotao.com
Tham gia nhóm Facebook
Để tham gia khóa học công nghệ truy cập link: http://thuvien.hocviendaotao.com
Mọi hỗ trợ về công nghệ email: dinhanhtuan68@gmail.com
Bảo mật và tấn công Website - Hacker mũ trắng
KHÓA HỌC LẬP TRÌNH PYTHON TỪ CƠ BẢN ĐẾN CHUYÊN NGHIỆP
Khóa học AutoIt dành cho dân IT và Marketing chuyên nghiệp
Khoá học Word từ cơ bản tới nâng cao, học nhanh, hiểu sâu
Khóa học hướng dẫn sử dụng Powerpoint từ đơn giản đến phức tạp HIỆU QUẢ
Khóa học Thiết kế, quản lý dữ liệu dự án chuyên nghiệp cho doanh nghiệp bằng Bizagi
Khóa học Phân tích dữ liệu sử dụng Power Query trong Excel
Khóa học Lập trình WEB bằng PHP từ cơ bản đến nâng cao
Khóa học Phân tích dữ liệu sử dụng SPSS - Chìa khóa thành công!
kiếm tiền Youtube bằng phần mềm Camtasia Studio
Khóa học HƯỚNG DẪN THIẾT KẾ VIDEO CLIP CHO DÂN MARKETING CHUYÊN NGHIỆP
HƯỚNG DẪN THIẾT KẾ QUẢNG CÁO VÀ ĐỒ HỌA CHUYÊN NGHIỆP VỚI CANVA
Hãy tham gia khóa học để trở thành người chuyên nghiệp. Tuyệt HAY!😲👍
GOOGLE SPREADSHEETS phê không tưởng
Hãy tham gia khóa học để biết mọi thứ
Khóa học Ba, Mẹ và Bé - Cùng bé lập trình TUYỆT VỜI
Khóa học sử dụng Adobe Presenter-Tạo bài giảng điện tử
Để thành thạo Wordpress bạn hãy tham gia khóa học
Khóa học sử dụng Edmodo để dạy và học hiện đại để thành công
==***==
Bảo hiểm nhân thọ - Bảo vệ người trụ cột
Tham gia nhóm Facebook
Để tham gia khóa học công nghệ truy cập link: http://thuvien.hocviendaotao.com
Mọi hỗ trợ về công nghệ email: dinhanhtuan68@gmail.com
Nguồn: Tinh Tế
Topics: Công nghệ mới
