Header ads

Header ads
» »

Henrietta Lacks: câu chuyện về chủ nhân của dòng tế bào “bất tử” HeLa

Vào năm 1951, tại một bệnh viện ở thành phố Baltimore, bang Maryland, một người phụ nữ da màu 31 tuổi tên là Henrietta Lacks đã tìm đến bệnh viện vì những cơn đau và chảy máu bất thường. Bà sau đó đã được chẩn đoán mắc ung thư cổ tử cung và tiếp nhận điều trị tại bệnh viện Johns Hopkins - một trong rất ít bệnh viện trong vùng điều trị cho bệnh nhân da màu thời đó.

hela-4.jpg

Trong quá trình điều trị, các bác sĩ đã lấy mẫu tế bào từ khối u của bà để phục vụ cho mục đích nghiên cứu mà không thông báo hay xin phép. Việc làm này vào thời điếm đó là hợp pháp, vì khi ấy, không có quy định bắt buộc bệnh viện phải xin phép bệnh nhân trước khi sử dụng mô cho nghiên cứu. Henrietta Lacks qua đời vào tháng 10 năm 1951, để lại người chồng và 5 người con nhỏ. Gia đình bà đã không hề biết rằng một phần cơ thể của bà vẫn đang trong bệnh viện.

Thông thường, các mô cơ thể sau khi rời bỏ bật chủ sẽ nhanh chóng chết đi, nhưng tế bào của bà Lacks thì lại khác. Chúng vẫn tiếp tục phân chia mạnh mẽ và gần như là "bất tử" khi được cung cấp dinh dưỡng và môi trường phù hợp, trở thành tế bào người đầu tiên trên thế giới được nuôi cấy thành công và duy trì lâu dài trong phòng thí nghiệm. Các nhà khoa học đã đặt tên cho dòng tế bào này là HeLa, ghép từ 2 chữ đầu trong họ tên bà.

hela-9.jpg


Từ đó, HeLa trở thành một trong những công cụ quan trọng nhất của nền y học hiện đại, góp phần vào sự phát triển của vaccine bại liệt, thúc đẩy nghiên cứu ung thư, hỗ trợ thụ tinh trong ống nghiệm, lập bản đồ gene người,… Ước tính rằng trong 7 thập kỷ qua, hàng chục tấn tế bào HeLa đã được phân phối trên thế giới, phục vụ gần 100.000 nghiên cứu một cách gián tiếp đã giúp hàng triệu sinh mạng được cứu sống.

Tuy nhiên trong suốt nhiều năm trời, chủ nhân thực sự của tế bào HeLa đã gần như bị lãng quên. Gia đình bà sống trong hoàn cảnh khó khăn, không được thông báo và cũng chẳng nhận được khoản bồi thường nào, dù cho các công ty sinh học đã thương mại hoá tế bào của HeLa ở quy mô toàn cầu.

hela-8.jpg

Từ thập niên 1970, danh tính của Henrietta Lacks đã được nhắc đến trong một số bài báo khoa học. Thế nhưng câu chuyện vẫn chủ yếu lan truyền trong giới khoa học và báo chí chuyên sau, chứ chưa phổ biến đến công chúng.

hela-6.jpg

Bước ngoặt xảy ra vào năm 2010, khi cuốn sách "The Immortal Life of Henrietta Lacks" của Rebecca Skloot xuất bản. Cuốn sách này không chỉ kể lại cuộc đời của một người phụ nữ có đóng góp phi thường, mà còn đặt ra những câu hỏi về đạo đức y học, quyền sở hữu mô sinh học trong lĩnh vực nghiên cứu khoa học. Cuốn sách trở thành bestseller của The New York Times, được giảng dạy trong nhiều trường đại học và sau này, nó còn được chuyển thể thành phim.

Khi công chúng biết nhiều hơn về câu chuyện của Henrietta Lacks, gia đình bà của bắt đầu hành trình đi tìm kiếm công lý. Họ cho rằng nhiều tập đoàn dược phẩm và công nghệ sinh học đã thu về khoản lợi nhuận khổng lồ từ HeLa trong khi gia đình bà thì không hề được chia sẻ lợi ích.

hela-5.jpg

Quảng cáo



Năm 2013, khi bộ gene của HeLa được công bố công khai, gia đình bà đã phản đối vì lo ngại quyền riêng tư, về việc dữ liệu di truyền có thể tiết lộ thông tin về những thành viên còn sống trong dòng họ. Sau nhiều tranh cãi, cuối cùng, Viện Y tế Mỹ đã đạt thoả thuận với gia đình bà Lack, nếu các nhà khoa học muốn truy cập dữ liệu gene phải xin phép hội động, trong đó có sự tham gia của 2 đại diện gia đình bà Lacks, để quyết định xem liệu người đó có được phép truy cập dữ liệu này hay không.

Năm 2023, thoả thuận đầu tiên của HeLa đã diễn ra. Gia đình Henrietta Lacks đã đạt được thoả thuận dàn xếp với công ty công nghệ sinh học Thermo Fisher Scientific. Dù các điều khoản không được tiết lộ, nhưng đây được xem là bước ngoặt quan trọng trong hành trình đấu tranh của gia đình Henrietta Lacks. Khi lần đầu tiên một tập đoàn lớn chấp nhận dàn xếp đơn kiện liên quan đến HeLa.

hela-11.jpeg

Sau đó, gia đình của bà Henrietta Lacks đã đệ đơn kiện tập đoàn dược phẩm Thuỵ Sĩ Novartis, cáo buộc công ty này đã sử dụng và hưởng lợi từ tế bào HeLa mà không hề có sự đồng thuận từ gia đình. Qua 2 năm, mãi đến mới đây, gia đình Lacks và Novartis mới đạt được thoả thuận dàn xếp tại toà án liên bang Maryland. Cũng giống vụ việc trước, chi tiết của thoả thuận không được công bố. Hiện nay, vẫn còn nhiều vụ kiện khác liên quan đến tế bào HeLa đang chờ giải quyết.

Mặc dù Henrietta Lacks chưa từng tham gia một công trình khoa học nào, nhưng tế bào của bà đã góp mặt trong nhiều giai đoạn quan trọng của nền y học hiện đại. Câu chuyện của Henrietta Lacks không chỉ là trường hợp đặc biệt trong lịch sử y học, mà còn trở thành biểu tượng cho các tranh cãi về đạo đức trong nghiên cứu. Ngày nay, quy trình xin ý kiến đồng thuận được thực hiện nghiêm ngặt hơn nhiều. Bên cạnh đó, các quy định về bảo mật thông tin di truyền cũng được siết chặt hơn.

Theo (1), (2), (3)

Quảng cáo


Khóa học Machine Learning cơ bản- Khoa học dữ liệu - AI
==***==

Khoá học Quản trị Chiến lược Dành cho Lãnh đạo Doanh nghiệp

Nhấn vào đây để bắt đầu khóa học

==***==
Nơi hội tụ Tinh Hoa Tri Thức - Khơi nguồn Sáng tạo
Để tham gia khóa học công nghệ truy cập link: http://thuvien.hocviendaotao.com
Mọi hỗ trợ về công nghệ email: dinhanhtuan68@gmail.com
--- 

Khóa học Hacker và Marketing từ A-Z trên ZALO!

Khóa học Hacker và Marketing từ A-Z trên Facebook!

Khóa đào tạo Power BI phân tích báo cáo để bán hàng thành công

Bảo mật và tấn công Website - Hacker mũ trắng
Hacker mũ trắng
KHÓA HỌC LẬP TRÌNH PYTHON TỪ CƠ BẢN ĐẾN CHUYÊN NGHIỆP

Khóa học Lập trình Visual Foxpro 9 - Dành cho nhà quản lý và kế toán

Khóa học hướng dẫn về Moodle chuyên nghiệp và hay
Xây dựng hệ thống đào tạo trực tuyến chuyên nghiệp tốt nhất hiện nay.



Khóa học AutoIt dành cho dân IT và Marketing chuyên nghiệp

Khoá học Word từ cơ bản tới nâng cao, học nhanh, hiểu sâu


Khóa học hướng dẫn sử dụng Powerpoint từ đơn giản đến phức tạp HIỆU QUẢ
Khóa học Thiết kế, quản lý dữ liệu dự án chuyên nghiệp cho doanh nghiệp bằng Bizagi
Khoa hoc hay
Khóa học Phân tích dữ liệu sử dụng Power Query trong Excel

Khóa học Lập trình WEB bằng PHP từ cơ bản đến nâng cao

Khóa học Phân tích dữ liệu sử dụng TableAU - Chìa khóa thành công!
Nhấn vào đây để bắt đầu khóa học


Khóa học Phân tích dữ liệu sử dụng SPSS - Chìa khóa thành công!


Khóa học "Thiết kế bài giảng điện tử", Video, hoạt hình 
kiếm tiền Youtube bằng phần mềm Camtasia Studio
Khóa học HƯỚNG DẪN THIẾT KẾ VIDEO CLIP CHO DÂN MARKETING CHUYÊN NGHIỆP
Xây dựng website​​​​
HƯỚNG DẪN THIẾT KẾ QUẢNG CÁO VÀ ĐỒ HỌA CHUYÊN NGHIỆP VỚI CANVA
Hãy tham gia khóa học để trở thành người chuyên nghiệp. Tuyệt HAY!😲👍
Khoa hoc hay
MICROSOFT ACCESS



GOOGLE SPREADSHEETS phê không tưởng
Khoa hoc hay
Khóa hoc lập trình bằng Python tại đây

Hãy tham gia khóa học để biết mọi thứ

Để tham gia tất cả các bài học, Bạn nhấn vào đây 

Khóa học lập trình cho bé MSWLogo
Nhấn vào đây để bắt đầu học
Nhấn vào đây để bắt đầu học


Khóa học Ba, Mẹ và Bé - Cùng bé lập trình  TUYỆT VỜI

Khoa hoc hay

Khóa học sử dụng Adobe Presenter-Tạo bài giảng điện tử
Khoa hoc hay
Design Website

Để thành thạo Wordpress bạn hãy tham gia khóa học 
Khóa học sử dụng Edmodo để dạy và học hiện đại để thành công
==***==
Bảo hiểm nhân thọ - Bảo vệ người trụ cột
Cập nhật công nghệ từ Youtube tại link: congnghe.hocviendaotao.com
Tham gia nhóm Facebook
Để tham gia khóa học công nghệ truy cập link: http://thuvien.hocviendaotao.com
Mọi hỗ trợ về công nghệ email: dinhanhtuan68@gmail.com

Nguồn: Tinh Tế

About Học viện đào tạo trực tuyến

Xinh chào bạn. Tôi là Đinh Anh Tuấn - Thạc sĩ CNTT. Email: dinhanhtuan68@gmail.com .
- Nhận đào tạo trực tuyến lập trình dành cho nhà quản lý, kế toán bằng Foxpro, Access 2010, Excel, Macro Excel, Macro Word, chứng chỉ MOS cao cấp, IC3, tiếng anh, phần mềm, phần cứng .
- Nhận thiết kế phần mềm quản lý, Web, Web ứng dụng, quản lý, bán hàng,... Nhận Thiết kế bài giảng điện tử, số hóa tài liệu...
HỌC VIỆN ĐÀO TẠO TRỰC TUYẾN:TẬN TÂM-CHẤT LƯỢNG.
«
Next
Bài đăng Mới hơn
»
Previous
Bài đăng Cũ hơn