Bàn về cái ống ngắm OVF và màn hình LCD giấu ngược vào trong của Fuji X-Pro 3

Fuji X-Pro 3 so với phiên bản trước là X-Pro 2, hay rộng hơn là những chiếc MRL hiện tại. Fuji X-Pro 3 giờ đây vừa có thể đáp ứng được nhu cầu của dân chụp ảnh chuyên nghiệp với hiệu năng hoạt động cao, vừa là một lựa chọn thú vị cho những ai yêu thích trải nghiệm chụp xuất phát từ phong cách thiết kế mới lạ này.

Màn hình LCD giấu ngược vào trong
​

Có thể nói xu hướng chung hiện nay, máy ảnh vừa phải chụp tốt, vừa phải đẹp- như một món đồ trang sức thì mới có sức hấp dẫn người dùng được. Mirrorless Fujifilm đang thực hiện rất tốt điều này, khi được nhiều anh em biết và yêu thích nhờ phong cách thiết kế cổ điển dựa trên nền tảng những chiếc máy film nguyên bản của Fuji.

Fuji X-Pro 1 ra đời và được đón nhận như một trong những chiếc mirrorless đẹp nhất thời điểm với kiểu dáng của một chiếc máy ảnh Rangefinder. Fuji X-Pro 3 lại là một cột mốc thú vị hơn, khi mà thiết kế đóng vai trò chính để mang đến trải nghiệm "analog" từ thao tác chụp để phần nào mô phỏng lại cảm giác sử dụng một chiếc máy film Rangefinder, không chỉ về ngoại hình nữa. Đó là cái màn hình LCD giấu ngược vào trong thân máy. Gợi nhớ về chiếc máy ảnh film Fuji GW 690 ll mình từng sử dụng

(1)Đây là mặt sau của chiếc X-Pro 3 với màn hình LCD chính giấu ngược vào trong, thay vào đó là một màn hình phụ có tên "Memory LCD". Màn hình này giúp thể hiện loại Preset màu film mà bạn đang set trong máy, giả lập lại cách mà anh em chơi máy film hay cắt 1 phần tên hộp phim gắn vào để biết mình đang chụp phim gì trong quá trình chụp dang dở. (2) Ngoài ra, Memory LCD hiển thị thông số tương tự những màn hình e-Ink thấy trên GFX hay X-H1 để anh em có thể nhìn vào và sử dụng nhanh.

Đầu tiên cần nói ngay rằng, mình chụp trên Fuji X-Pro 2 hoặc nhiều máy MRL đa phần không sử dụng chụp Live View bằng màn hình LCD mà chỉ nhìn qua khung ngắm View Finder là chính. Kể cả lúc xem hình, cá nhân mình vẫn thích xem qua VF, vì nó đẹp và khiến mình tập trung để xem ảnh hơn. Vì thế việc màn hình LCD được giấu vào trong chủ yếu mang đến cảm giác rằng "mình đang chụp một chiếc máy film" nhiều hơn và gần như không ảnh hưởng mang tính tiêu cực đối với mình, tất nhiên khi cần vẫn có thể mở ra rất dễ dàng để sử dụng như cho bạn bè xem ảnh, hay chụp live view góc thấp chẳng hạn.



Nói thêm, một số anh em hay kể cả mình lúc ban đầu chụp bằng máy DSLR, chụp xong sẽ xem lại ảnh ngay để kiểm tra xem ảnh có đúng nét, đúng sáng, màu sắc ổn hay chưa.. Nhưng đối với hầu như các máy MRL hiện tại, chúng ta có thể xem trước được ảnh kết quả ngay trong lúc "bấm nửa cò", không cần phải mất thêm thao tác check ảnh nữa. Điều này rất có lợi cho những anh em chụp ảnh đường phố, sự kiện...cần chụp khoảnh khắc mang tính chuyển động nhanh và cần sự tập trung trọn vẹn cho chủ thể trong khung hình.

Ống ngắm OVF và EVF​

Màn hình LCD giấu ngược vào trong kết hợp với ống ngắm OVF EVF tạo ra trải nghiệm thú vị trong thao tác chụp, giúp X-Pro 3 được tái hiện như một chiếc máy film thực thụ, phần nào loại bỏ thói quen xem ảnh ngay sau khi chụp và tập trung cho những đối tượng mang tính chuyển động trong khung hình. Mình nghĩ đó cũng chính là lý do chính để nâng cấp EVF và thêm OVF trên X-Pro 3, vì người dùng sẽ ngắm nhiều hơn.

EVF mới với tấm nền EL hữu cơ 3.69 triệu điểm ảnh với hiệu suất hiển thị nâng cao có độ tương phản cao trên 1:5000 và độ sáng tối đa 1500cd/m2, tái tạo màu lên đến 97% dải màu sRGB để hiển thị chi tiết tốt nhất ngay cả trong vùng rất tối hay quá sáng, giúp tái tạo màu chính xác hơn. Người dùng có thể chuyển đổi dễ dàng giữa ống ngắm quang học (OVF) và ống ngắm điện tử (EVF) qua một nút gạt phía trước máy để phù hợp hơn cho từng mục đích sử dụng khác nhau.

Chức năng mới trên hệ thống kính ngắm này chính là "Electronic Range Finder" được tích hợp, nó sẽ hiển thị như là một khung EVF thu nhỏ lồng vào góc dưới bên phải khi sử dụng kính ngắm quang OVF, để anh em kiểm tra và các cài đặt thông số chụp ảnh. Giúp cho khung ngắm OVF hữu dụng hơn với khả năng kiểm tra được độ chính xác khi anh em focus vào vật thể, là một cách mang tính hiện đại hơn so với cách lấy đúng nét của OVF trên máy film rangefinder. Anh em có thấy ở ảnh trên, trong khung ngắm có một ô chữ nhật nhỏ chính là Electronic Range Finder.

Mình đã design để mô phỏng lại thực tế trên khung ngắm OVF kiểu range finder trên X-Pro 3 để anh em tham khảo trực quan nhất về cách thức hoạt động của OVF này.



Khi ngắm qua OVF của X-Pro 3, anh em sẽ thấy tổng quan khung ngắm quang có cỡ siêu rộng để quan sát trực tiếp mọi diễn biến trước ống kính ngay cả lúc tắt máy và tất nhiên là sẽ không có độ trễ nào xảy ra khi ngắm cả. Có thể coi đây là một trong những lợi thế chính của máy ảnh film Rangefinder, điều này giúp cho nhiếp ảnh gia có thể nhìn được rộng hơn, quan sát được những đối tượng khác di chuyển liên tục bên ngòai khung hình (theo tiêu cự của ống kính) khi đang chụp, để có thể nắm bắt và lựa chọn nội dung của khung hình kế tiếp. Chưa kể tốc độ khi ngắm và lấy nét theo kiểu Rangefinder này là rất nhanh khi đã quen sử dụng, ví dụ điển hình là những chiếc máy Leica M . Nhưng để chơi kiểu này đòi hỏi anh em phải có kỹ thuật nền tảng tốt thì mới có thể tự tin để mà sử dụng, mình nghĩ anh em phổ thông thì nên dùng EVF cho chắc chắn.

Giải thích một chút về những thứ có trong OVF:

• (1) Đây là viền khung hình theo tiêu cự của ống kính gắn trên X-Pro 3. Bên trên là kích cỡ khi gắn ống 35mm f2 vào. Kích cỡ này đúng chính xác khi mình thử chuyển sang EVF để so sánh. Những viền khung hình giả lập này sử dụng cho những ống kính Fix với từng tiêu cự phổ biến cố định, như 18-23-28-35-50mm. Tuy nhiên, mình thấy OVF sử dụng phù hợp cho những ống kính góc rộng trung binh cho đến normal, không phù hợp cho ống tele và siêu rộng.
• (2) Anh em có thể lấy nét tự động (AF) bên trong toàn bộ khung viền (1) và có thể kiểm tra đúng nét như mong muốn hay chưa nhờ nhìn vào Electronic Range Finder (3).
• (3) Electronic Range Finder sẽ hiển thị vùng ảnh mà điểm lấy nét anh em chọn trong khung hình, điều này sẽ phát huy lợi thế khi anh em chụp ở khẩu độ lớn và muốn ảnh đúng nét. Thực tế là khung ERF này có hình chữ nhật, chứ không phải tròn quay như cái mình làm đâu =))
• Anh em có thể lựa chọn bấm tắt/ mở vào nút Display để thể hiện những thông số cài đặt cơ bản như tốc, khẩu, iso để điều chỉnh cho ảnh tuỳ theo ánh sáng khác nhau.

Khi đổi ống kính với tiêu cự cố định, khung viền sẽ thay đổi tỉ lệ theo tiêu cự của ống kính. Thực tế thì anh em có thể thấy được một phần bề mặt của ống kính ( ống kính to dài) bị dính dưới Electronic Range Finder, nhưng cũng không ảnh hưởng đến chuyện chụp là mấy.

Cá nhân mình thì xác định khi chụp kiểu OVF này sẽ để khẩu độ nhỏ từ f8 trở lên ống 18mm, 23mm hoặc tệ hơn là 35mm để chụp và chỉ tập trung cho việc ngắm và lựa chọn nội dung khung hình thôi. Đây là cách chụp nhanh rất phù hợp cho anh em chụp ảnh đường phố, đời sống... để có thể quan sát diễn biến từ trong và ngoài khung hình một cách trọn vẹn hơn. Tuy nhiên, cần có những kỹ năng làm chủ máy kết hợp kĩ thuật chụp nhất định để có thể tận dụng tốt nhất khả năng của OVF mang lại.

Đối với những tình huống cần chụp ảnh kiểu chân dung xoá phông, hay lấy nét chính xác chủ thể, hoặc muốn chỉ tập trung những thứ trong khung hình thì mình sẽ chuyển qua EVF để chụp, vì sẽ ngắm được chính xác và đã hơn. Dùng OVF vẫn được những sẽ mất thời gian hơn đôi chút và dễ bị chi phối bởi nhiều thứ ngoài khung hình hơn, hoặc tệ hơn là ảnh sẽ bị hỏng. Cái quan trọng vẫn là chuyển đổi hợp lý theo từng bối cảnh, mục đích chụp ảnh.



Đối với mình, Fuji X-Pro 3 rõ ràng là một chiếc máy đáp ứng được cho nhu cầu chụp ảnh của người dùng chuyên nghiệp, từ chất lượng ảnh cho đến hiệu quả hoạt động. Hơn nữa, Fuji X-Pro 3 còn mang đến một "tuỳ chọn" mới mẻ để thay đổi cảm giác trong lúc chụp ảnh, có thể sẽ quan trọng hơn bức ảnh thu nhận được.. Tuy nhiên, người dùng sẽ cần có những kĩ năng nhất định để tận dụng hiệu quả được khả năng cũng như mục đích từ thiết kế OVF và màn LCD trên X-Pro 3 mong muốn đem lại.